Muzyka na ślubie
Jak zorganizować muzykę na liturgii Mszy św. z sakramentem małżeństwa?
Muzyka liturgiczna jest nieodłącznym elementem każdej celebracji. Abp Hoser powiedział:
Liturgia bez śpiewu, [...] bez muzyki sakralnej jest bardzo biedna, jest bardzo okrojona, niewystarczająca. Muzyka sakralna dodaje blasku liturgii, a my sami uczestniczymy w liturgii na różne sposoby: najpierw słuchamy, później mówimy, w końcu śpiewamy. Ale są też chwile, kiedy musimy w trakcie liturgii milczeć. Dopiero to tworzy tkankę liturgii, która to liturgia nabiera blasku.
Dlatego każda celebracja domaga się muzyki na odpowiednim i godnym poziomie. Jako odpowiedzialny za ten aspekt wszystkich celebracji i uroczystości w parafii, chciałbym jak najlepiej dobrać utwory do wykonania podczas Mszy św. z sakramentem małżeństwa. Zachęcam do kontaktu mailowego, telefonicznego (nr telefonu dostępny w zakrystii oraz kancelarii parafialnej) lub osobistego w celu wyboru odpowiednich śpiewów. Narzeczeni mogą przygotować własne propozycje, które wspólnie rozpatrzymy w świetle przepisów liturgicznych oraz możliwości wykonawczych. Proszę, aby kontaktować się przynajmniej dwa tygodnie przed ślubem. Propozycje przedstawione po tym terminie mogą nie być brane pod uwagę.
W razie jakichkolwiek pytań lub wątpliwości pozostaję do dyspozycji i zachęcam do kontaktu.
Krzysztof Łukaszewicz
organista@parafiafalenica.pl
Ile utworów można wykonać podczas Mszy św. z sakramentem małżeństwa?
W trakcie Mszy św. z sakramentem małżeństwa, poza utworami ściśle powiązanymi z obrzędami (części stałe - Kyrie, Gloria Sanctus, Agnus Dei, psalm, aklamacja, hymn do Ducha Świętego), można wykonać 7 utworów:
- przed liturgią
- na wejście
- na przygotowanie darów
- na procesję komunijną
- na uwielbienie
- na rozesłanie
- po liturgii (np. podczas wyjścia nowożeńców)
Czym należy się kierować wybierając utwory na poszczególne części Mszy św. ślubnej?
Śpiewy i utwory instrumentalne wykonywane podczas Mszy św. podlegają pewnym przepisom i regułom. Najważniejsze z nich znajdują się tutaj.
W czasie celebracji liturgii sakramentu małżeństwa należy pilnie wystrzegać się, by pod pozorem podnoszenia okazałości nie wprowadzać do obrzędów czegoś niezgodnego z kultem. Trzeba zachować odpowiednią równowagę pomiędzy śpiewem ludu a muzyką instrumentalną, śpiewem solowym lub chóralnym, tak aby wierni nie byli wyłączeni z czynnego uczestnictwa w śpiewie. Dobór repertuaru wokalnego i instrumentalnego musi odpowiadać charakterowi świętych czynności. Nie wolno odtwarzać muzyki za pomocą urządzeń elektronicznych.
Ponadto muzyka podczas poszczególnych części Eucharystii, w myśl przepisów liturgicznych, ma swoją funkcję.
muzyka przed liturgią
- jeśli jest wykonywana, może przygotować obecnych w kościele do przeżywania liturgii
- warto pamiętać, że cały czas znajdujemy się w świątyni, więc muzyka wykonywana w tym miejscu powinna to odzwierciedlać
śpiew na wejście
- rozpoczyna celebrację, umacnia jedność zgromadzonych, wprowadza ich umysły w przeżywanie misterium okresu liturgicznego lub święta oraz towarzyszy procesji kapłana i usługujących
- rozpoczyna się w momencie rozpoczęcia procesji wejścia, czyli po dźwięku dzwonka oznajmiającego wyruszenie procesji
śpiew na przygotowanie darów
- towarzyszy procesji i przygotowaniu darów
- powinien mówić o miłości lub/oraz przygotowaniu i gotowości do ofiary z samego siebie Bogu
- może być wykonana muzyka wokalno-instrumentalna lub instrumentalna
śpiew na procesję komunijną
- towarzyszy przyjmowaniu Komunii przez całe zgromadzenie
- wykonuje się antyfonę lub inny śpiew zatwierdzony przez władzę kościelną
- śpiew ten powinien mówić o Chrystusie jako pokarmie, można wykorzystać także śpiewy adoracyjne
- podczas procesji komunijnej, po śpiewie, może być wykonywana muzyka instrumentalna lub wokalno-instrumentalna
- nielogiczne jest wykonywanie pieśni i utworów poświęconych NMP
śpiew na uwielbienie
- akt uwielbienia Boga po przyjęciu Komunii Świętej
- powinien być skierowany przede wszystkim do Boga Ojca
- można wykonać psalm, inną pieśń pochwalną lub hymn
- dopuszczalna jest również muzyka instrumentalna lub odpowiedni utwór wykonywany przez zespół śpiewaczy
- nielogiczne jest wykonywanie pieśni i utworów poświęconych NMP
śpiew na rozesłanie
- po rozesłaniu, zwłaszcza gdy odbywa się uroczyste wyjście celebransa z asystą, należy wykonać śpiew, aby każdy wrócił do swoich dobrych czynów, wielbiąc i błogosławiąc Boga
- zachęca się ponadto do wykonywania w tym czasie odpowiedniej muzyki instrumentalnej lub wokalno-instrumentalnej
- zwyczajowo wykonuje się w tym miejscu pieśń lub utwór do NMP, a nowożeńcy trwają na modlitwie przed ołtarzem lub w kaplicy MB
muzyka po liturgii
- towarzyszy wyjściu nowożeńców z kościoła
- najczęściej jest to utwór organowy, zazwyczaj Marsz weselny ze "Snu nocy letniej" (F. Mendelssohn-Bartholdy)
Jakie instrumenty mogą być użyte podczas celebracji oraz przed lub po?
W liturgii głos ludzki ma pierwszeństwo przed wszelkimi instrumentami. Akompaniament na organach i innych instrumentach ma ułatwiać Ludowi Bożemu udział w świętych obrzędach, przyczyniać się do głębszego zjednoczenia wiernych, podtrzymywać ich śpiew, ale nigdy go nie zagłuszać. Zawsze pełni funkcję służebną wobec słowa.
- zgodnie z tradycją Kościoła łacińskiego, organy piszczałkowe są podstawowym instrumentem używanym podczas liturgii, których brzmienie potęguje wzniosłość kościelnych obrzędów, a umysły wiernych porywa ku Bogu i rzeczywistości nadziemskiej
- w liturgii mogą rozbrzmiewać również inne instrumenty, ale warto pamiętać, że nie każdy instrument odpowiada godności świątyni i jest w jednakowym stopniu zdatny do wzmacniania ducha modlitwy
- zawsze decydujące znaczenie ma sposób wykorzystania instrumentu oraz wysoka wartość artystyczna wykonania
- wykorzystanie różnych instrumentów poza liturgią jest możliwe z uwzględnieniem sakralnego charakteru świątyni; na pierwszym miejscu trzeba stawiać sztukę muzyczną jako środek oddawania czci Bogu
Zachęcam do zapoznania się z utworami, które można wykonać z instrumentem solowym (np. skrzypcami) podczas liturgii. Są to m. in. Ave Maria (F. Schubert), Ave Maria (J. S. Bach - Ch. M. Gounod), Panis Angelicus (C. Frank), Ave verum (W. A. Mozart).
Udział zewnętrznych zespołów (śpiewaczych lub/i instrumentalnych), solistów, organistów i muzyków we Mszy św. z sakramentem małżeństwa jest możliwy wyłącznie po wcześniejszym uzgodnieniu.